Zijn de kosten van een verklaring van erfrecht aftrekbaar voor de erfbelasting?

Deze vraag komt bijna altijd op zodra de nota van de notaris binnen is. Het antwoord is helder en het is goed om het vooraf te weten, zodat je bij het inschatten van de erfbelasting niet op een aftrek rekent die er niet is. Hieronder lees je wat de Belastingdienst zegt, waarom het zo werkt, wie de nota betaalt en wat je wél mag aftrekken.

Op deze pagina: het antwoord op een rij · wat de Belastingdienst zegt · wie de nota betaalt · een rekenvoorbeeld · wat wel aftrekbaar is · de inkomstenbelasting · veelgestelde vragen

Wat zegt de Belastingdienst?

De Belastingdienst noemt de notariskosten voor een verklaring van erfrecht of voor de afwikkeling van de nalatenschap met zoveel woorden bij de kosten die je niet mag aftrekken. In hetzelfde rijtje staan:

• het loon van de executeur;
• kosten voor de verkoop van (een deel van) de erfenis, zoals makelaars- en taxatiekosten;
• kosten voor het opruimen van de inboedel;
• reiskosten om familie uit het buitenland te laten overkomen;
• kosten voor toekomstig grafonderhoud;
• herdenkingsdiensten die later dan een jaar na het overlijden worden gehouden.

Er is geen uitzondering voor een kleine of juist een grote nalatenschap en ook niet voor een verklaring van erfrecht die de bank verplicht stelt.

Waarom het zo werkt, ook al voelt het onrechtvaardig

De erfbelasting gaat over wat je krijgt uit de nalatenschap zoals die was op de dag van overlijden, niet over wat het je kost om eraan te komen. Een hypotheek of een onbetaalde rekening was er op die dag al: dat is een schuld van de overledene en die mag eraf. Daarnaast mogen de normale kosten van de uitvaart eraf.

Een verklaring van erfrecht vraag je aan omdat de erfgenamen bij de bank en andere instanties moeten kunnen aantonen dat zij mogen beslissen. Dat is een kostenpost van de afwikkeling. Dat het geld uit de erfenis komt, maakt daarvoor niet uit: waar het vandaan komt is iets anders dan of het aftrekbaar is.

Wie betaalt de verklaring van erfrecht dan?

In de praktijk wordt de nota van de notaris uit de nalatenschap betaald voordat er verdeeld wordt. Daarmee betalen de erfgenamen samen, ieder naar verhouding van zijn erfdeel. Is er nog geen geld beschikbaar omdat de rekeningen geblokkeerd zijn, dan schiet vaak een van de erfgenamen voor en wordt dat bij de verdeling verrekend. Bewaar de nota dus goed, ook al kun je hem niet aftrekken.

Is er een executeur benoemd, dan regelt die meestal de verklaring van erfrecht en betaalt hij de nota uit de nalatenschap. Zie de verklaring van erfrecht als er een executeur is en wat een executeur doet en mag.

Twijfel je nog of je de erfenis aanvaardt, bijvoorbeeld omdat er schulden kunnen zijn? Wees dan voorzichtig met betalingen uit de erfenis en lees eerst zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen en erf je ook de schulden.

Een rekenvoorbeeld

Een moeder laat € 100.000 na aan haar twee kinderen. Er zijn geen schulden. De verklaring van erfrecht kost € 500 en die nota wordt uit de erfenis betaald.

• Ieder kind krijgt € 49.750 op de rekening.
• De erfbelasting wordt voor ieder kind berekend over € 50.000, want de € 500 mag er niet af.
• Daarvan gaat eerst de vrijstelling voor kinderen af. Pas over wat daarboven uitkomt betaal je erfbelasting.

De bedragen van de vrijstellingen en tarieven staan op onze pagina met de tarieven en vrijstellingen voor de erfbelasting.

Wat mag je wél aftrekken?

Twee dingen mogen van de nalatenschap af voordat de erfbelasting wordt berekend.

Schulden van de overledene

Alles wat de overledene op de dag van overlijden nog moest betalen, zoals een openstaande rekening, een lening of een belastingaanslag over de periode vóór het overlijden.

Normale uitvaartkosten

Volgens de Belastingdienst gaat het om:

• kleding voor en verzorging van de overledene;
• rouwadvertenties, bloemen, condoleanceregister en rouw- en bedankkaarten, inclusief verzendkosten;
• urn of kist, graf of andere rustplaats, grafrechten, grafsteen en het plaatsen daarvan;
• de koffietafel en de huur van de aula of een andere ruimte;
• een herdenkingsdienst of kerkdienst tot een jaar na het overlijden;
• het vervoer van de overledene naar het graf of de andere rustplaats.

Houd deze nota's apart van de rest. Dat maakt de aangifte overzichtelijk en voorkomt discussie tussen erfgenamen over wat waarvoor betaald is.

En de inkomstenbelasting?

Ook daar kun je de notariskosten voor een erfenis niet aftrekken. Ze staan niet tussen de aftrekposten van de inkomstenbelasting, ook niet als je ze zelf hebt voorgeschoten.

Kun je de kosten wel beperken?

Aftrekken kan niet, maar je hoeft ook niet meer te betalen dan nodig:

• Kijk eerst of je hem nodig hebt. Bij een kleine nalatenschap of een en/of-rekening is een verklaring van erfrecht soms niet nodig. Zie wanneer heb je geen verklaring van erfrecht nodig en tot welk bedrag de bank er niet om vraagt.
• Vergelijk op wat erin zit. Prijzen verschillen sterk, vooral door het aantal erfgenamen en of het testamentonderzoek is inbegrepen. Lees waarom de kosten zo uiteenlopen.
• Vraag niet meer afschriften dan nodig. Zie hoeveel afschriften je nodig hebt.

Veelgestelde vragen

Moet ik de notariskosten opgeven in de aangifte erfbelasting?

Niet als aftrekpost. Je vult de bezittingen en schulden in zoals ze waren op de dag van overlijden, plus de uitvaartkosten. De nota van de notaris hoort daar niet bij.

Is het loon van de executeur aftrekbaar?

Nee. De Belastingdienst noemt het loon van de executeur bij de kosten die je niet mag aftrekken.

Mag de nota uit de erfenis worden betaald?

Ja, dat is gebruikelijk. Dan betalen de erfgenamen samen naar verhouding van hun erfdeel. Twijfel je nog over aanvaarden, wees dan voorzichtig met betalingen uit de erfenis.

Zijn de makelaar en de taxatie aftrekbaar als we het huis verkopen?

Niet voor de erfbelasting. De Belastingdienst noemt makelaars- en taxatiekosten voor de verkoop van de erfenis bij de kosten die je niet mag aftrekken.

Wat kost een verklaring van erfrecht?

Bij ons vanaf € 349,- inclusief drie erfgenamen en het testamentonderzoek. Een vergelijking met andere aanbieders staat in wat kost een verklaring van erfrecht.

Wat er na een overlijden nog meer geregeld moet worden, lees je in welke documenten je nodig hebt na een overlijden en op de pagina verklaring van erfrecht.