Wat mag een executeur kosten? Het executeursloon uitgelegd

Zegt het testament niets, dan krijgt de executeur eenmalig 1% van het nettovermogen. Hoe dat werkt, wie betaalt en wanneer het loon anders kan.

Door mr R.T. van Leeuwen, notaris te Utrecht6 min leestijdBijgewerkt

Dit artikel hoort bij na een overlijden: wat moet je regelen?, het overzicht van alle stappen.

Het antwoord op een rij

Wat mag een executeur kosten?

Tenzij het testament anders bepaalt, ontvangt de executeur een eenmalige beloning van 1% van het nettovermogen van de overledene op de sterfdag: de bezittingen min de schulden. Bij een nettovermogen van € 300.000 is dat € 3.000. Zijn er meer executeurs, dan krijgen zij die 1% samen. Het testament kan het loon anders regelen: een ander percentage, een vast bedrag, een uurtarief of helemaal geen loon.

Het loon wordt betaald uit de nalatenschap. Kosten die de executeur voor zijn werk maakt, zoals een verklaring van executele, komen er los bij.

Wat staat er in het testament?Wat krijgt de executeur?
Niets over het loonEenmalig 1% van het nettovermogen op de sterfdag
Een ander percentageDat percentage, bijvoorbeeld 0,5% of 2%
Een vast bedragDat bedrag
Een uurtariefDe gewerkte uren maal het tarief, met een specificatie
Geen loonNiets, alleen de gemaakte kosten

Goed om te weten

  • Het loon gaat van de erfenis af. Het is een schuld van de nalatenschap en wordt betaald voordat de erfgenamen hun deel krijgen.
  • Niet aftrekbaar voor de erfbelasting. De erfgenamen betalen erfbelasting over hun deel zonder dat het loon ervan af gaat.
  • Een familielid ziet er vaak van af. Dat mag. Een executeur mag minder of niets vragen.
  • De kantonrechter kan het anders regelen. Bij onvoorziene omstandigheden, op verzoek van de executeur of een erfgenaam.
  • Een professional rekent meestal per uur. Vraag vooraf naar het tarief en een schatting van het aantal uren.

Wie executeur is, doet vaak maanden werk: de bank, de schulden, de woning, de boedelbeschrijving. Daar mag een vergoeding tegenover staan. Hoe hoog die is, hangt af van het testament. Hieronder lees je wat de wet zegt, wie het loon betaalt, wat er los bij komt en wanneer het loon anders kan.

Op deze pagina: het antwoord op een rij · wat de wet zegt · wat het testament kan regelen · loon en kosten · wie betaalt · belasting · als het loon niet redelijk is · veelgestelde vragen

Wat de wet zegt

Heeft de overledene in zijn testament niets over het loon bepaald, dan krijgt de executeur een eenmalige beloning van 1% van het nettovermogen op de sterfdag. Dat zijn de bezittingen min de schulden van de overledene op die dag. Het testament kan een andere beloning of een andere berekening bepalen. Het maakt voor die 1% niet uit hoeveel werk de executeur heeft. Bij een eenvoudige nalatenschap kan het loon daardoor ruim uitvallen en bij een ingewikkelde juist krap.

Zijn er twee of meer executeurs, dan krijgen zij die 1% samen. Ze delen het gelijk, tenzij het testament iets anders zegt of ze samen iets anders afspreken. Zijn ze het niet eens, dan kan de kantonrechter het verdelen.

Wat het testament kan regelen

De wettelijke 1% geldt alleen als het testament niets regelt. Wie een testament maakt, kan het loon zelf vastleggen:

  • Een ander percentage. Bijvoorbeeld 0,5% bij een grote nalatenschap of 2% als je veel werk verwacht.
  • Een vast bedrag. Duidelijk vooraf, los van de omvang van de erfenis.
  • Een uurtarief. Gebruikelijk bij een notaris of een professioneel executeursbureau. De executeur houdt dan zijn uren bij.
  • Geen loon. Vaak gekozen als een van de kinderen executeur wordt. De gemaakte kosten krijgt hij dan wel terug.

Welke soort executeur bij jouw situatie past, lees je in de drie soorten executeurs.

Loon en kosten zijn twee dingen

Naast zijn loon maakt een executeur kosten. Denk aan de verklaring van executele bij de notaris, een taxatie van de woning, porto en reiskosten. Die kosten komen uit de nalatenschap en gaan niet van zijn loon af. Een goede executeur houdt bonnetjes en een overzicht bij, zodat de erfgenamen kunnen zien waar het geld naartoe is gegaan. Het verschil tussen een verklaring van executele en een verklaring van erfrecht staat in verklaring van erfrecht of verklaring van executele.

Wie betaalt het loon?

Het loon en de kosten van de executeur zijn schulden van de nalatenschap. Ze worden betaald uit de erfenis, met voorrang, samen met onder meer de schulden van de overledene en de uitvaartkosten. Wat overblijft gaat naar de erfgenamen. De erfgenamen betalen het loon dus niet uit eigen zak, tenzij er niet genoeg in de nalatenschap zit. Is de nalatenschap negatief, lees dan erven van schulden.

Belasting over het loon

  • Erfbelasting. Het loon is niet aftrekbaar. Voor de erfbelasting mogen alleen de uitvaartkosten en de schulden van de overledene zelf van de erfenis af.
  • Inkomstenbelasting voor de executeur. Doet de executeur dit beroepshalve, dan betaalt hij inkomstenbelasting over zijn loon. Is de executeur ook erfgenaam of legataris en verricht hij de werkzaamheden niet beroepshalve? Dan wordt zijn executeursbeloning volgens het fiscale beleidsbesluit niet met inkomstenbelasting belast. Alleen erfgenaam zijn is dus niet genoeg. Twijfel je, vraag het dan na bij de Belastingdienst of een adviseur.
  • Btw. Een professionele executeur rekent btw. Een familielid niet.

Als het loon niet redelijk is

Het loon uit het testament of de wet staat in principe vast. Bij onvoorziene omstandigheden kan de kantonrechter het anders regelen. Dat kan op verzoek van de executeur, bijvoorbeeld als het werk veel zwaarder uitvalt dan de overledene kon voorzien, en op verzoek van een erfgenaam, bijvoorbeeld als 1% van een groot vermogen buiten alle verhouding staat tot het werk.

Begin altijd met een gesprek. Een executeur die maar weinig werk had, is soms bereid minder te rekenen. Wat je als erfgenaam verder kunt vragen en doen, lees je in rechten van erfgenamen tegenover de executeur.

Veelgestelde vragen

Krijgt een executeur altijd 1%?

Nee. Alleen als het testament niets over het loon zegt. Staat er een ander bedrag, een uurtarief of geen loon in het testament, dan geldt dat.

Mag ik als executeur afzien van mijn loon?

Ja. Je mag minder of niets vragen. Spreek dat af met de erfgenamen en zet het op papier. De kosten die je maakt, krijg je wel terug.

Wanneer wordt het loon betaald?

Dat is niet wettelijk vastgelegd. Vaak gebeurt het aan het einde van de afwikkeling, als de schulden betaald zijn en de executeur rekening en verantwoording heeft afgelegd. Spreek het af als je twijfelt. Wat dat inhoudt, lees je in executeur na een overlijden.

Telt de woning mee voor de 1%?

Ja. Het gaat om het nettovermogen op de sterfdag, dus ook de woning, na aftrek van de hypotheek en de andere schulden.

Wat kost een notaris als executeur?

Een notaris of executeursbureau werkt meestal met een uurtarief dat in het testament is vastgelegd. Vraag vooraf naar het tarief, een schatting van het aantal uren en of de btw inbegrepen is.

Het loon van je executeur zelf regelen?

Dat leg je vast in je testament. Je bereidt het online voor, bespreekt in een online adviesgesprek wie executeur wordt en wat hij krijgt en tekent bij de notaris in Utrecht, voor een vaste prijs. Bekijk het testament