Meerdere executeurs: moeten zij samen beslissen?
Zijn er twee of meer executeurs? Lees wie mag tekenen, hoe je taken verdeelt en wat je doet als de executeurs het niet eens worden.
Kort antwoord
Bij meerdere executeurs mag ieder in beginsel zelfstandig de werkzaamheden uitvoeren. Het testament kan bepalen dat zij samen moeten handelen of hun bevoegdheden anders verdelen. Een praktische taakverdeling verandert die wettelijke of testamentaire bevoegdheden niet vanzelf.
Samen een erfenis regelen kan steun geven. Het kan ook verwarrend zijn: de ene executeur spreekt met de bank terwijl de andere al een opdracht aan een makelaar geeft. Begin daarom met één vraag: wat heeft de overledene precies in het testament vastgelegd?
Wat zegt het testament over samenwerken?
Artikel 4:142 lid 2 BW geeft de hoofdregel. Zijn er twee of meer executeurs benoemd? Dan kan ieder de werkzaamheden alleen uitvoeren tenzij het testament iets anders bepaalt. Lees daarbij de hele regeling over de executeur. Alleen de namen naast elkaar zien staan is niet genoeg.
| Regeling | Wat betekent dit? |
|---|---|
| Geen afwijkende bevoegdheidsregeling | In beginsel kan iedere executeur zelfstandig handelen binnen de executeurstaak. |
| Uitdrukkelijk samen bevoegd | Voor handelingen waarvoor die regel geldt moeten de executeurs samen optreden. |
| Een opvolger of reserve aangewezen | Die persoon is niet automatisch tegelijk met de eerste executeur actief. De opvolgingsvoorwaarde moet zijn vervuld. |
De rechtbank Midden-Nederland oordeelde in een zaak dat de woorden waarmee twee personen gezamenlijk waren benoemd op zichzelf geen verplichte gezamenlijke vertegenwoordiging opleverden. De uitleg van het concrete testament was beslissend. Trek daaruit geen algemene conclusie over jouw testament. Laat een onduidelijke passage uitleggen voordat je tekent.
Hoe maak je een werkbare taakverdeling?
Spreek af wie het dossier bijhoudt en wie contact onderhoudt met de erfgenamen. Je kunt bijvoorbeeld de administratie bij de ene executeur leggen en het contact over de woning bij de andere. Leg vast welke besluiten jullie vooraf bespreken. Houd die werkafspraken gescheiden van de vraag wie juridisch mag handelen.
- Gebruik één gedeeld overzicht van bezittingen, schulden en lopende opdrachten.
- Bewaar offertes, facturen en besluiten in hetzelfde dossier.
- Laat weten wie aanspreekpunt is voor de bank en de notaris.
- Spreek een moment af waarop jullie de voortgang met elkaar doornemen.
Vraag de bank welke bewijsstukken en handtekeningen zij nodig heeft. Wat de bank in haar administratie verlangt moet worden afgestemd op de bevoegdheidsregeling. Een interne afspraak tussen executeurs vervangt geen bewijs van bevoegdheid.
Wat als de executeurs het niet eens zijn?
Benoem eerst het precieze meningsverschil. Gaat het om een bedrag, een verkoop of de uitleg van het testament? Verzamel de stukken waarop jullie je standpunten baseren. Een notaris kan helpen de bevoegdheden te verduidelijken. Bemiddeling kan helpen bij een vastgelopen samenwerking.
Artikel 4:142 lid 3 BW geeft bij verschil van mening de mogelijkheid om op verzoek van een executeur een beslissing van de kantonrechter te vragen. De rechter kan ook een verdeling van werkzaamheden of loon vaststellen. Dat betekent niet dat één executeur de ander zelf kan ontslaan.
Voorbeeld: twee kinderen zijn executeur
Een broer en zus zijn beiden executeur. Zij spreken af dat de broer de post verwerkt en de zus de facturen controleert. Die afspraak is handig. Staat in het testament geen afwijkende bevoegdheidsregeling? Dan volgt uit die afspraak op zichzelf niet dat de broer juridisch nooit een betaling mag uitvoeren. Willen zij fouten voorkomen? Dan leggen zij ook hun controleafspraken vast.
Veelgestelde vragen
Krijgt iedere executeur een eigen volledig wettelijk loon?
Nee. De wettelijke beloning is bij meerdere executeurs voor hen samen. Het testament kan anders bepalen. De berekening staat in het artikel over executeursloon.
Mogen de executeurs samen de erfenis verdelen?
Hun aantal geeft geen extra bevoegdheden. Voor verdelen is een passende bevoegdheid nodig. Lees wat de verschillende soorten executeurs mogen.
Wat kun je nu doen?
Leg de passage over de executeurs naast jullie werkafspraken. Laat eerst vaststellen wie zelfstandig mag handelen. Maak daarna een korte taakverdeling die je met de erfgenamen deelt. Voor de overige taken lees je wat een executeur na een overlijden doet.