Wanneer heb je een verklaring van erfrecht nodig?

Of je een verklaring van erfrecht nodig hebt, hangt niet af van de omvang van de erfenis maar van wat je wilt regelen en van wie ernaar vraagt. Er is geen wet die zegt dat je er altijd een moet hebben. Het zijn banken, verzekeraars en het Kadaster die erom vragen, elk met hun eigen afweging.

Hieronder staan de situaties waarin het antwoord meestal ja is. Twijfel je, bel dan eerst de instantie waar het om gaat. Dat kost een kwartier en kan je een akte besparen.

Er staat een groter bedrag bij de bank

Na een overlijden blokkeert de bank de rekeningen van de overledene. Boven een bepaald bedrag geeft de bank het saldo pas vrij als er een verklaring van erfrecht ligt. Elke bank bepaalt die grens zelf, dus vraag hem op bij de bank in kwestie. Lees ook waarom de bank erom vraagt.

Er moet een woning of ander registergoed op naam

Stond er een woning op naam van de overledene, dan is een verklaring van erfrecht nodig om die op naam van de erfgenamen te krijgen of om hem te kunnen verkopen. Het Kadaster wil zwart op wit zien wie er mag beschikken. Dit is een van de weinige gevallen waarin de akte praktisch altijd nodig is.

Er zijn meerdere erfgenamen die samen moeten handelen

Zijn er meerdere erfgenamen, dan moeten zij in beginsel samen beslissen. Dat is onwerkbaar bij elke bankopdracht. In de verklaring van erfrecht kan staan dat een van hen namens de anderen mag optreden, op basis van een volmacht. Voor de instanties is dat het aanknopingspunt en voor de familie scheelt het veel gedoe.

Een verzekeraar of pensioenfonds vraagt erom

Bij een uitkering wil een verzekeraar weten aan wie hij mag uitkeren. Staat er een begunstigde met naam in de polis, dan is een verklaring van erfrecht vaak niet nodig. Staat er iets algemeens als de erfgenamen, dan meestal wel.

Er is onduidelijkheid over wie de erfgenamen zijn

Bij een samengesteld gezin, bij een overledene zonder kinderen, of wanneer er ergens een testament blijkt te liggen, is het vaak niet meteen duidelijk wie erft. De notaris zoekt dat uit en legt het vast. De verklaring is dan niet alleen een papiertje voor de bank maar ook het antwoord op de vraag zelf.

Je was niet getrouwd en er is geen testament

Woonde je samen zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap, dan ben je volgens de wet geen erfgenaam van je partner. Ook niet met een samenlevingscontract, want dat regelt iets anders. Dat maakt de situatie na een overlijden ingewikkeld en vraagt bijna altijd om uitzoekwerk van de notaris. Lees hierover kan ik in ons huis blijven wonen als mijn samenwoonpartner overlijdt.

En wanneer dan niet

Bij een klein saldo, bij een en/of-rekening en bij een uitkering met een bij naam genoemde begunstigde kom je er vaak zonder. Dat staat uitgewerkt in wanneer je geen verklaring van erfrecht nodig hebt.