Wat je bank wil zien als je samen een huis koopt
Geldverstrekkers vragen samenwoners soms om een samenlevingscontract of een overlijdensrisicoverzekering. Wat verplicht is, wat gebruikelijk is en wat verstandig is.
Door mr R.T. van Leeuwen, notaris te Utrecht04-09-20263 min lezen
Bij een gezamenlijke hypotheek komen er eisen op je af waarvan niet altijd duidelijk is of ze uit de wet komen, uit het beleid van de geldverstrekker of uit het advies van je adviseur. Dat onderscheid is nuttig om te maken.
Wat altijd geldt
Hoofdelijke aansprakelijkheid. Tekenen jullie allebei dan zijn jullie in de regel allebei aansprakelijk voor de hele schuld. Niet ieder voor de helft. De bank kan bij een achterstand bij een van jullie het volledige bedrag opeisen.
Dat is de kern van een gezamenlijke hypotheek en het is precies waarom je onderling wilt vastleggen wie wat draagt.
De eigendomsverhouding staat los van de schuld. Ben je voor veertig procent eigenaar dan verandert dat niets aan je aansprakelijkheid voor de hele hypotheek. Die twee dingen worden voortdurend verward.
Wat de geldverstrekker kan vragen
Een overlijdensrisicoverzekering. Een overlijdensrisicoverzekering is wettelijk niet verplicht en ook Nationale Hypotheek Garantie stelt die eis niet. NHG heeft de verplichting per 1 januari 2018 laten vervallen voor nieuwe hypotheken en per 1 januari 2020 ook voor bestaande.
Een geldverstrekker mag wel eigen voorwaarden hanteren. Sommige verlangen een verzekering, soms alleen voor het deel van de lening boven een bepaald percentage van de woningwaarde. Vraag na wat er voor jouw aanvraag geldt.
Ook zonder verplichting kan een verzekering verstandig zijn. Een hypotheek die op twee inkomens is berekend wordt zelden op één inkomen betaald.
Let op de manier van afsluiten en op de begunstiging. Bij samenwoners kan de verkeerde constructie ertoe leiden dat de uitkering wordt gezien als een verkrijging waarover erfbelasting verschuldigd is. Laat dat vooraf nakijken, want het is met een andere opzet te voorkomen.
Een samenlevingscontract. Sommige geldverstrekkers vragen erom en het is geen wettelijke eis. De achterliggende gedachte is dat een contract duidelijkheid geeft over de onderlinge verhouding en over wat er bij een breuk gebeurt.
Vraagt jouw geldverstrekker er niet om dan is dat dus geen teken dat het niet nodig is. Het is een teken dat de bank er niet naar kijkt.
Bewijs van je inkomen en je verplichtingen. Een lening bij je ouders telt mee bij de beoordeling. Meld die dus, want een schuld die later opduikt is een groter probleem dan een schuld die je vooraf opgeeft.
Wat de bank níét regelt
Dit is het punt van dit artikel. De geldverstrekker beoordeelt of jullie de lening kunnen dragen. Hij regelt niet wat er tussen jullie geldt.
De bank regelt niet:
- wie welk deel van de woning bezit, dat volgt uit de leveringsakte
- of jouw inbreng van veertigduizend euro terugkomt bij een breuk
- wie in het huis mag blijven als het misgaat
- wat er gebeurt als een van jullie overlijdt, want samenwoners erven niet van elkaar
Dat laatste is het scherpst. Overlijdt je partner zonder testament en was hij of zij mede-eigenaar van de woning dan gaat dat aandeel naar de wettelijke erfgenamen. Je bent dan ineens samen met de familie van je partner eigenaar van je eigen huis. De bank heeft daar geen mening over en de hypotheek loopt gewoon door.
De volgorde die werkt
Regel het in één beweging. De koopakte, de eigendomsverhouding in de leveringsakte, de hypotheek, het samenlevingscontract en de testamenten horen bij dezelfde aankoop.
Dat is ook praktisch. Je zit toch al bij de notaris voor de levering en de hypotheekakte. Het samenlevingscontract en de testamenten passen daarbij en dat scheelt een aparte afspraak.