Testamentair bewind voor een kwetsbaar kind

Niet elk kind kan met een erfenis omgaan. Soms door een verstandelijke beperking. Soms door een psychische aandoening of een verslaving. Soms door schulden waardoor het erfdeel meteen bij de schuldeisers terechtkomt.

Onterven lost dit meestal niet op. Een onterfd kind kan namelijk aanspraak maken op zijn legitieme portie en dat is een geldvordering. Wat je wel kunt doen is bepalen wie het geld beheert.

Hoe testamentair bewind werkt

In je testament stel je het erfdeel van dat kind onder bewind. Je benoemt een bewindvoerder. Het kind blijft eigenaar van het vermogen maar kan er niet zelfstandig over beschikken. De bewindvoerder beheert het en doet uitkeringen volgens wat jij hebt bepaald.

Dit is iets anders dan het bewind dat de kantonrechter instelt. Dit bewind komt uit jouw testament en jij bepaalt de voorwaarden.

Wat je vastlegt

De duur. Bewind kan doorlopen tot een bepaalde leeftijd. Het kan ook worden ingesteld voor het leven van het kind als de omstandigheden dat rechtvaardigen.

Ga er niet van uit dat zo'n bewind onaantastbaar is. Na verloop van tijd kan het kind de kantonrechter onder omstandigheden om opheffing vragen. Hoe duidelijker in het testament staat waarom het bewind er is hoe steviger het staat.

De bewindvoerder en zijn opvolger. Kies iemand die het aankan en die er nog is als het kind vijftig is. Bij een levenslang bewind is een broer of zus vaak geen houdbare keuze. Overweeg een professional of een combinatie.

Waarvoor het geld gebruikt mag worden. Je kunt het ruim laten of juist begrenzen tot bijvoorbeeld huisvesting, zorg en levensonderhoud.

Toezicht. Ook een testamentair bewindvoerder moet verantwoording afleggen. Leg vast aan wie.

De uitkeringsvorm

In plaats van bewind kun je ook kiezen voor een uitkering in termijnen. Het kind krijgt dan periodiek een bedrag. Dat werkt goed bij iemand die moeite heeft met grote bedragen ineens maar verder prima functioneert.

Bij schulden geeft bewind meer houvast dan een bedrag dat zonder meer op een rekening wordt gestort. Verwacht er alleen geen algemene bescherming tegen schuldeisers van. Daar is testamentair bewind niet voor bedoeld. Of en hoe een schuldeiser zich kan verhalen hangt af van het soort schuld en van de wettelijke regeling van het bewind. Laat dat per situatie beoordelen.

Let op de uitkeringen en de zorg

Dit is het punt dat het vaakst wordt gemist. Een erfenis kan gevolgen hebben voor een uitkering of voor de eigen bijdrage van een zorginstelling. Vermogen telt mee.

Laat vooraf doorrekenen wat een erfdeel betekent voor de situatie van je kind.

De tweetrapsmaking komt hierbij vaak ter sprake. Het kind erft en wat er bij zijn overlijden nog over is gaat naar de andere kinderen. Dat lost het vermogensvraagstuk niet vanzelf op. Het kind is in de tussentijd gewoon eigenaar en dat vermogen kan meetellen. Een kleiner erfdeel met een uitkering in termijnen is een andere route. Welke vorm past hangt af van de regeling waar je kind onder valt.

Dit is echt maatwerk. Het is het soort vraag waarvoor je een gesprek wilt met de notaris en niet een standaardtestament.

De rest van het gezin

Bespreek het met de andere kinderen. Zij zien vaak dat de zorg voor hun broer of zus bij hen terechtkomt als jij er niet meer bent. Een testament dat daar iets over zegt neemt onzekerheid weg.

Overweeg ook een levenstestament voor jezelf waarin staat wie de zorg voor het kind oppakt als jij nog leeft maar het niet meer kunt. Dat scenario komt eerder dan je overlijden.

Wie voor je kind zorgt, wie zijn geld beheert en hoe je kinderen uit verschillende relaties behandelt: alles bij elkaar lees je op kinderen en gezin.